دیتای لول ۲ چیست و چرا تریدرهای حرفه‌ای به آن نگاه می‌کنند؟

وقتی به یک چارت معمولی نگاه می‌کنی، فقط نتیجه را می‌بینی: قیمتی که معامله در آن انجام شده. اما پشت هر کندل، صدها سفارش خرید و فروش منتظرند که هنوز اجرا نشده‌اند. دیتای لول ۲ پنجره‌ای به همین سفارش‌های منتظر است؛ چیزی که به آن عمق بازار یا اردربوک هم می‌گویند.

لول ۱ و لول ۲ چه فرقی دارند؟

دیتای لول ۱ ساده‌ترین شکل اطلاعات قیمت است: آخرین قیمت معامله، بهترین قیمت خرید (Bid) و بهترین قیمت فروش (Ask). همین که در بیشتر اپلیکیشن‌ها می‌بینی.

دیتای لول ۲ یک قدم جلوتر می‌رود و همه‌ی سطوح قیمت را با حجم سفارش‌های هر سطح نشان می‌دهد. مثلاً می‌بینی که در قیمت ۸۰٬۰۰۰ دلار ۱۲ بیت‌کوین سفارش خرید هست، در ۷۹٬۹۹۰ دلار ۴ بیت‌کوین و در ۷۹٬۹۵۰ دلار یک‌باره ۶۰ بیت‌کوین. همین عدد آخر همان چیزی است که تریدرها به آن «دیوار خرید» می‌گویند.

چرا عمق بازار مهم است؟

• نقدینگی را نشان می‌دهد: می‌فهمی اگر بخواهی حجم بزرگی بخری یا بفروشی، قیمت چقدر جابه‌جا می‌شود (اسلیپیج).
• سطوح واقعی حمایت و مقاومت: خطی که روی چارت می‌کشی حدس است؛ تجمع سفارش‌ها در اردربوک چیزی است که همین الان وجود دارد.
• تعادل خریدار و فروشنده: اگر سمت خرید خیلی سنگین‌تر از سمت فروش باشد، فشار خرید در لحظه بیشتر است.
• دیدن رفتار بازیگران بزرگ: سفارش‌های بزرگی که ظاهر و ناپدید می‌شوند، اغلب ردپای نهنگ‌ها یا الگوریتم‌هاست.

تیک دیتا: هر معامله، همان لحظه

کنار عمق بازار، تیک دیتا هم مهم است: تک‌تک معامله‌هایی که انجام می‌شوند، با قیمت، حجم و اینکه خریدار شروع کرده یا فروشنده. کندل یک‌دقیقه‌ای ده‌ها یا صدها معامله را در یک شمع خلاصه می‌کند و جزئیات زیادی را پنهان می‌کند. با تیک دیتا می‌بینی آیا یک حرکت با چند معامله‌ی بزرگ ساخته شده یا با تعداد زیادی معامله‌ی کوچک.

محدودیت‌ها را هم بدان

عمق بازار ابزار قدرتمندی است، ولی جادو نیست. سفارش‌ها را می‌شود در یک لحظه گذاشت و برداشت، و بخشی از نقدینگی واقعی هم هیچ‌وقت در اردربوک دیده نمی‌شود. در بازار کریپتو هم هر صرافی اردربوک خودش را دارد. پس لول ۲ را باید کنار بقیه‌ی شواهد خواند، نه به‌تنهایی.

جمع‌بندی

اگر چارت قیمت را به عکس بازار تشبیه کنیم، لول ۲ مثل نگاه کردن به صف آدم‌هایی است که پشت در منتظرند. کسی که فقط عکس را می‌بیند همیشه یک قدم عقب‌تر است. یاد گرفتن خواندن عمق بازار زمان می‌برد، ولی دیدی به تو می‌دهد که از هیچ اندیکاتوری روی چارت به دست نمی‌آید.